साधारण व्यक्तिले दुःख गरेर कमाएको, छोराछोरीलाई हुर्काउन र पढाउन जोगाएको, बुढ्यौलीका लागि काम लाग्छ भनेर छुट्याएको पैसा संस्थामा आयो भने संस्थाले त्यस्ता व्यक्तिको अपनत्व पाउँछ, संस्था दिगो हुन्छ, कसैले संस्थालाई बिगार्न खोज्यो अथवा संस्थाको सम्पत्ति हिनामिना गर्न खोज्यो भने जनस्तरबाटै त्यसको प्रतिकार हुन्छ, समुदायले आफ्नो सम्झिएको संस्था टिकाउ हुन्छ भन्ने सोच बनाइयो । यस्तो सोच राखेर संस्थागत काम गर्दा संस्था सञ्चालन गर्न ज्यादै कठिन हुँदो रहेछ । अहिलेसम्म शब्दयात्रा प्रकाशन त्यही कठिन बाटोमा हिँडिरहेको छ । अनेकौँ कठिनाइहरू बेहोर्नुपरे पनि आफ्नो उद्देश्य र धारणाबाट विचलित नभई एकनिष्ठ बनेर काम गर्दै गइयो । बनेपामा उच्चस्तरको सार्वजनिक पुस्तकालय बनाउने सोचअनुरूप काम गर्दै जाँदा पुस्तकालयका लागि छुट्टै भवन बनाउनु आवश्यक देखियो । पुस्तकालय भवन तयार हुँदैछ। शब्दयात्रा प्रकाशनका सदस्यहरूका लागि पुस्तकालयको सानो संरचना पनि ‘केशरमहल’ बराबर नै हो ।
‘गाईजात्रा’ को पालो
शब्दयात्रा प्रकाशनबाट अब ‘गाईजात्रा’ (लघुकथासङ्ग्रह) को छापिने पालो आएको छ । साहित्यकार गायत्रीकुमार चापागाईंले लेख्नुभएको यो किताब शब्दयात्रा प्रकाशनको १ सय ७५ औँ प्रकाशनपुष्प हो । यही जेठ महिनामा छापिसकिने ‘गाईजात्रा’ को विषयवस्तु राजनीतिक विकृति, सामाजिक विसङ्गति, मनोवैज्ञानिक अन्धावस्था र विविध शोषणको विद्रूपता रहेका छन् । विचार, शैली र भाषा–व्याकरणका आधारमा ‘गाईजात्रा’ उच्चस्तरको लघुकथासङ्ग्रह बनेको छ ।
झापामा शब्दयात्रा प्रकाशनको पुस्तक सार्वजनिक
शब्दयात्रा प्रकाशनद्वारा प्रकाशित, हरि मञ्जुश्री र डिल्लीराम निरौलाद्वारा सम्पादित तथा प्रेमदास उपाध्याय घिमिरेद्वारा लिखित पुस्तक ‘श्रीकृष्ण रहस्य’ हिजो २०७९ साल जेठ ११ गते बुधबार झापाको भद्रपुरमा आयोजित विशेष कार्यक्रममा सार्वजनिक गरिएको छ । गुरु जगतानन्द महाराज, भद्रपुर नगरपालिकाका प्रमुख गणेश पोखरेल र उपप्रमुख राधा कार्कीले संयुक्त रूपमा उक्त पुस्तक सार्वजनिक गर्नुभएको हो । गम्भीर घिमिरेको सभापतित्वमा खगेन्द्र चौलागाईंद्वारा सञ्चालित उक्त कार्यक्रममा देवु घिमिरेले स्वागत मन्तव्य तथा चरणप्रसाद ढुङ्गाना र वेणुप्रसाद सिटौलाले शुभकामना मन्तव्य व्यक्त गर्नुभएको थियो भने सम्पादकका तर्फबाट डिल्लीराम निरौलाले पुस्तकका बारेमा जानकारी गराउनुभएको थियो ।
‘शब्दसंवाद’ मा गौतम बुद्धको विषय
शब्दयात्रा प्रकाशन काभ्रेपलान्चोक सम्पर्क केन्द्रले बुद्धजयन्तीको अवसर पारेर २०७९ साल जेठ २ गते आयोजना गरेको ‘कर्मयोद्धासँग शब्दसंवाद’ कार्यक्रममा गौतम बुद्धका बारेमा अन्तर्संवाद गरियो । सञ्चारकर्मी शिव बन्जाराले सञ्चालन र सम्पर्क केन्द्रका संयोजक साधुराम गिरीले सभापतित्व गर्नुभएको उक्त कार्यक्रममा शब्दयात्रा प्रकाशनका संस्थापक अध्यक्ष हरि मञ्जुश्रीले गौतम बुद्धसँग सम्बन्धित विषयको समाजशास्त्रीय आधारलाई लिएर प्रवचन गर्नुभएको थियो । उहाँको प्रवचनमाथि प्रकाशबहादुर कायस्थ, केदारनाथ तिमल्सिना र सहदीप पलान्चोकेले टिप्पणी गर्नुभएको थियो भने कार्यक्रमको व्यवस्थापन शकुन्तला बन्जाराले गर्नुभएको थियो ।
अब ‘सङ्घर्ष र जीवन’
भोजपुरे साहित्यकार माधवप्रसाद चापागाईंद्वारा लिखित अनुभव र अनुभूतिको सङ्ग्रहका रूपमा ‘सङ्घर्ष र जीवन’ नामक पुस्तक प्रकाशन हुन लागेको छ । यो उहाँको चौथो पुस्तक हो । शब्दयात्रा प्रकाशनको प्रकाशकत्व रहेको यो पुस्तक उहाँको पहिलो पुस्तक ‘जीवन एक भोगाइ अनेक’ पुस्तकको दोस्रो भाग हो । पुस्तक १ सय ७६ पृष्ठको छ ।
हार्दिक बधाई
शब्दयात्रा प्रकाशनका उत्प्रेरक डा. सुरेशराज शर्माले नेपालमा स्तरीय शिक्षाप्रणालीका लागि गुरुत्तर भूमिका निर्वाह गरी अहोरात्र शिक्षासेवामा समर्पित रहेबापत, शब्दयात्रा कविता–काव्य सम्मानद्वारा सम्मानित डा. माधव भट्टराईले सनातन हिन्दू धर्म–संस्कृतिको सम्वर्धन, संरक्षण तथा जागरणका लागि मन, वचन र कर्मबाट क्रियाशील रहेबापत, शब्दयात्रा आमसञ्चार सम्मानद्वारा सम्मानित श्री भैरव रिसालले नेपालको स्वाभिमान, राष्ट्रिय अखण्डता र स्वतन्त्रता विषयक चिन्तन र प्रचारमा समर्पित भई मातृभूमिप्रति विशिष्ट योगदान गरेबापत तथा शब्दयात्रा समालोचना सम्मानद्वारा सम्मानित डा. दयाराम श्रेष्ठ ‘सम्भव’ ले नेपाली समालोचनाको परम्परालाई गतिशील, समृद्ध र उन्नत तुल्याउन ऐतिहासिक योगदान गरेबापत एक–एक लाख रुपियाँ राशिका नइ पुरस्कार प्राप्त गर्नुभएकोमा हार्दिक बधाई ज्ञापन गर्दछौँ ।
शब्दयात्रा प्रकाशन परिवार
गीता केशरीमा सम्मान समर्पण
प्रसिद्ध आख्यानकार तथा पूर्वप्रशासक गीता केशरीलाई ‘शब्दयात्रा प्रशासनिक महिला प्रतिभा सम्मान, २०७८’ समर्पण गरिएको छ । शब्दयात्रा प्रकाशनका संस्थापक अध्यक्ष हरि मञ्जुश्री, यसअघि ‘शब्दयात्रा प्रशासनिक महिला प्रतिभा सम्मान’ प्राप्त गर्नुहुने लेखिका तथा पूर्वप्रशासक सावित्री थापा तथा ‘शब्दयात्रा सिर्जना सम्मान’ प्राप्त गर्नुहुने लेखक भरत जङ्गमले गीता केशरीको निवास काठमाडौँ विशालनगरमा नै गई उहाँलाई संयुक्त रूपमा सम्मान गर्नुभएको हो । उहाँलाई समेत सम्मान समर्पण गर्ने कार्यक्रम गत २०७८ साल चैत १२ गते आयोजना गरिएकोमा त्यस बखत उहाँ शारीरिक अस्वस्थताका कारण समारोहमा उपस्थित हुन सक्नुभएको थिएन । त्यसैले २०७९ साल वैशाख २८ गते उहाँको निवासमै गई रुद्राक्षमाला, उपहार, किरीट, रकम र अभिवन्दनापत्र समर्पण गरिएको हो । त्यस बखत लेखिका तथा चित्रकार इन्दु पन्त पनि उपस्थित हुनुहुन्थ्यो ।
स्टुडियो निर्माण सम्बन्धी वार्तालाप सम्पन्न
शब्दयात्रा प्रकाशनमा रेकर्डिङ स्टुडियो पनि भए हुन्थ्यो भनेर सञ्चारकर्मी मित्र शिव बन्जाराले भन्नुभएको थियो । मलाई त्यस विषयमा अलिकति पनि जानकारी थिएन । त्यसैले कस्तो स्टुडियो कति खर्चमा कसरी बनाउन सकिन्छ भन्ने कुराको प्रारम्भिक जानकारी लिनुपर्ने स्थिति आयो । अभिलेखालय पनि बनाउनै थियो । यस विषयमा मैले काभ्रेपलान्चोक जिल्लाको तिमालमा घर भई अचेल काठमाडौँमा बस्ने प्रिय भाइ सीताराम बडालसँग कुरा चलाएँ । उहाँले मलाई त्यस कार्यमा सहयोग गर्ने वचन दिनुभयो र विद्युतीय माध्यममा अभिलेखलाई सुरक्षित राख्ने तरिका पनि सिकाउनुभयो । त्यसपछि साउन्ड इन्जिनियरिङ विषय अध्ययन गरी साउन्ड डिजाइनरका रूपमा राष्ट्रिय ख्याति आर्जन गर्नुभएका चलचित्रकर्मी प्रदीप उपाध्यायसँग भेट गराउन उहाँले मलाई काठमाडौँको नक्सालमा लैजानुभयो । त्यहाँ प्रदीप उपाध्यायसँग हाम्रो भेटघाट भयो । उहाँले आफ्नै घरको रेकर्डिङ स्टुडियोमा हामीलाई राख्नुभयो । उहाँसँग सौहार्द्रपूर्ण वातावरणमा वार्तालाप भयो । उहाँले करिब एक घन्टासम्म साउन्ड, इफेक्ट, रेकर्डिङ, इडिटिङ, स्टुडियोको बनावट, सामग्री, आर्थिक लगानी आदिका विषयमा मलाई सविस्तार जानकारी दिनुभयो र स्टुडियो देखाएर सञ्चालन गर्नका लागि आवश्यक दक्ष जनशक्तिका विषयमा पनि बताउनुभयो । उहाँका सबै कुरा सुनेपछि शब्दयात्रा प्रकाशनले रेकर्डिङ स्टुडियो बनाउन सकेछ भने अब संस्था ठगिँदैन भन्ने मलाई लाग्यो । यसका लागि प्रदीप उपाध्याय र सीताराम बडालप्रति म हार्दिक कृतज्ञता व्यक्त गर्दछु ।
— हरि मञ्जुश्री
छान्ने जिम्मा तीनजनालाई
शब्दयात्रा प्रकाशनले २०७९ सालको पहिलो चरणमा समर्पण गर्नुपर्ने सम्मानका लागि उपयुक्त व्यक्ति अथवा संस्थाको नाउँ चयन गर्न तीनजनालाई जिम्मा दिई सम्मान्य व्यक्तित्व चयन समिति बनाएको छ । प्रजापति तिमिल्सिनाको संयोजकत्वमा गठित उक्त समितिमा सहदीप पलान्चोके र वेदप्रसाद गौतम सदस्य रहनुभएको छ । नाउँ प्राप्त भएका व्यक्ति वा संस्थाहरूमध्येबाट उहाँहरूले छानेका व्यक्ति वा संस्थालाई नै शब्दयात्रा प्रकाशनले सम्मान समर्पण गर्नेछ ।
शब्दयात्रा प्रकाशनको ‘केशरमहल’
साधारण व्यक्तिले दुःख गरेर कमाएको, छोराछोरीलाई हुर्काउन र पढाउन जोगाएको, बुढ्यौलीका लागि काम लाग्छ भनेर छुट्याएको पैसा संस्थामा आयो भने संस्थाले त्यस्ता व्यक्तिको अपनत्व पाउँछ, संस्था दिगो हुन्छ, कसैले संस्थालाई बिगार्न खोज्यो अथवा संस्थाको सम्पत्ति हिनामिना गर्न खोज्यो भने जनस्तरबाटै त्यसको प्रतिकार हुन्छ, समुदायले आफ्नो सम्झिएको संस्था टिकाउ हुन्छ भन्ने सोच बनाइयो । यस्तो सोच राखेर संस्थागत काम गर्दा संस्था सञ्चालन गर्न ज्यादै कठिन हुँदो रहेछ । अहिलेसम्म शब्दयात्रा प्रकाशन त्यही कठिन बाटोमा हिँडिरहेको छ । अनेकौँ कठिनाइहरू बेहोर्नुपरे पनि आफ्नो उद्देश्य र धारणाबाट विचलित नभई एकनिष्ठ बनेर काम गर्दै गइयो । बनेपामा उच्चस्तरको सार्वजनिक पुस्तकालय बनाउने सोचअनुरूप काम गर्दै जाँदा पुस्तकालयका लागि छुट्टै भवन बनाउनु आवश्यक देखियो । पुस्तकालय भवन तयार हुँदैछ। शब्दयात्रा प्रकाशनका सदस्यहरूका लागि पुस्तकालयको सानो संरचना पनि ‘केशरमहल’ बराबर नै हो ।