Home Blog Page 75

एघार वर्षभित्र भएका कामहरू

0
विशेष योजनाका साथ शब्दयात्रा प्रकाशनलाई अस्तित्वमा ल्याएको यो जेठ महिनामा ११ वर्ष पूरा भएको छ । यस संस्थामार्फत गर्न खोजिएको काम ‘शब्दकलाका नायक’ पुस्तकमा लेखिएको छ । यस अवधिमा के–के काम गरिएछ भनेर हेर्दा — (क) गीता मञ्जुश्री अधिकारीको घरको भुइँतला कार्यालयका लागि ३ वर्षसम्म निःशुल्क प्रयोग गरिएछ । (ख) नेपालभूमि राष्ट्रिय साप्ताहिक पत्रिकाको प्रकाशकत्व रामचन्द्र हुमागाईंबाट निःशुल्क प्राप्त गरिएछ । (ग) रश्मि मञ्जुश्री अधिकारीबाट अक्षरधाम साहित्यिक पत्रिका प्राप्त गरिएछ । (घ) कृष्णमणि कुइँकेलबाट बनेपामा ५ आना जग्गा दानस्वरूप प्राप्त गरिएछ । (ङ) कृष्णमणि कुइँकेलकै सौजन्यबाट नीलकण्ठेश्वरधाम संरक्षण समितिको घर कार्यालयका लागि निःशुल्क प्राप्त गरिएछ । (च) हरिगोपाल प्रधान र अन्य विभिन्न सहयोगीहरूबाट आर्थिक सहयोग तथा कार्यालयका सामग्रीहरू प्राप्त गरिएछ । (छ) अक्षयकोषमा २५ लाख रुपियाँ जम्मा गर्न सकिएछ । (ज) किरीट, अभिवन्दनापत्र र नगदसहित १ सय ७२ जनालाई सम्मान गरिएछ । (झ) अतिरिक्त सम्मान ४ जनालाई समर्पण गरिएछ । (ञ) विभिन्न क्षेत्रका ८ जनालाई पुरस्कृत गरिएछ । (ट) काभ्रेपलान्चोक जिल्लाका १८ जना सक्रिय पत्रकारलाई कदरपत्र प्रदान गरिएछ । (ठ) छात्रवृत्ति दिएर ४ जना छात्रछात्रालाई पढाइएछ । (ड) विभिन्न व्यक्तिका ६ वटा सालिक स्थापना गरिएछ । (ढ) बुद्ध मानन्धरको सहयोगमा शब्दयात्रा स्तम्भ बनाइएछ । (ण) करिब १० हजार पुस्तक भएको पुस्तकालयको स्थापना गरिएछ । (त) भरत जङ्गम, हिरण्यकुमारी पाठक र नवीना श्रेष्ठको सहयोगमा सरस्वतीको मन्दिर बनाइएछ । (थ) वर्षको १६ वटाभन्दा बढीका दरले १८० वटा पुस्तक प्रकाशन गरिएछ । (द) आजीवन सदस्य ३६ जना भएछौँ । (ध) विभिन्न साहित्यिक कार्यक्रम, निःशुल्क स्वास्थ्यशिविर र अन्य शिविरहरू सञ्चालन गरिएछ । (न) विचारप्रधान साप्ताहिक पत्रिका र मासिक साहित्यिक पत्रिका प्रकाशन गरिएछ । (प) शिव बन्जाराले निःशुल्क कार्यक्रम उत्पादन गरिदिएकाले ५ वर्षसम्म रेडियो कार्यक्रम चलाइएछ । (फ) डा. भास्कर हुमागाईंबाट वेबसाइटका लागि निःशुल्क सर्भर प्राप्त गरिएछ । (ब) सफ्टवेयर इन्जिनियर रोशन मञ्जुश्री अधिकारीको सहयोग लिई सर्जक र सिर्जनालाई विश्वभरि फैलाउन सकिएछ । (भ) कार्यक्रममा किरीट, पट्ट आदिको प्रयोगजस्ता नयाँ–नयाँ शैलीहरू थप्न सकिएछ । (म) सावित्री जङ्गम थापाबाट गृहनिर्माणको कार्य प्रारम्भ गरिएपछि सकुल थापा, हरिगोपाल प्रधान, कृष्णमणि कुइँकेल आदिको सहयोगमा तीनतले भवन निर्माण हुँदै गरेको छ । यी सबै कामहरू सरकारी निकाय र विदेशीसँग आर्थिक सहयोग नलिईकन नेपाली दाताहरूको विश्वास जितेर गरिएका हुन्, सामूहिक शक्ति लगाइएकाले भएका हुन् । शब्दयात्रा प्रकाशनलाई स्नेह गरेर आआफ्ना तर्फबाट आर्थिक, भौतिक, नैतिक सहयोग गर्नुभएका सबैप्रति म हार्दिक कृतज्ञता व्यक्त गर्दछु ।

१७०. आस्था (बिरौंलासङ्ग्रह)

१७०. आस्था (बिरौंलासङ्ग्रह)

केदारनाथ तिमल्सिनाद्वारा सङ्कलित केही र लिखित केही सामग्रीहरूलाई सम्पादन गरी ‘आस्था’ नामक बिरौंलासङ्ग्रह तयार पारिएको छ । नेपाली, संस्कृत, हिन्दी र अवधी भाषाका सामग्रीहरूको तथा गद्य र पद्य दुवै विधाको प्रयोग यस पुस्तकमा गरिएको छ । यस पुस्तकबाट हिन्दूधर्ममा आस्था राख्ने व्यक्तिहरू लाभान्वित हुने विश्वास गर्न सकिन्छ ।

१६९. नजोडिएको सम्बन्ध (उपन्यास)

१६९. नजोडिएको सम्बन्ध (उपन्यास)

माधवप्रसाद चापागाईंको ‘नजोडिएको सम्बन्ध’ (उपन्यास) मनोवैज्ञानिक विषवस्तुमा आधारित छ । नारी र पुरुषको यौन वृत्तिलाई अत्यन्त सूक्ष्म ढङ्गले केलाएको यो उपन्यास नारी र पुरुषबीच गुजुल्टो परेको मनोविज्ञानमा आधारित छ । नारीलाई हेर्ने पुरुषको द्वैध दृष्टिकोण र पुरुषलाई हेर्ने नारीको द्वैध दृष्टिकोण यस उपन्यासमा सुन्दर ढङ्गमा प्रस्तुत भएको छ ।

१६८. आध्यात्मिक ज्ञानभण्डार (परिचयात्मक प्रबन्धसङ्ग्रह)

१६८. आध्यात्मिक ज्ञानभण्डार (परिचयात्मक प्रबन्धसङ्ग्रह)

उद्धवप्रसाद नेपालद्वारा लिखित तथा सङ्कलित यो पुस्तक दुई खण्डमा विभाजित छ । पहिलो खण्डमा वैदिक सनातन हिन्दूधर्मको परिचय, महर्षि वेदव्यास, हिन्दूधर्ममा वेदको महत्त्व, हिन्दूधर्म–संस्कृतिका षड्दर्शन, पथ र विशेषता, हिन्दूधर्मभित्रका सम्प्रदाय र देवीदेवता, हिन्दूधर्मभित्रको सांस्कृतिक चिनारी, हिन्दू धर्मावलम्बीका तीर्थस्थल, हिन्दूधर्म–संस्कृतिमा योगसाधना, सदाचार, मतमतान्तर, उपनिषद्, पुराण र सोह्र संस्कारहरू, पितृकर्र्मको धार्मिक एवं शास्त्रीय महत्त्व, हिन्दूधर्मभित्रका चाडपर्वहरू, हिन्दूधर्म–संस्कृति र परम्परा, वैदिक सनातन संस्कृतिमा रामायणको महत्त्व, महाभारत ग्रन्थको परिचय, श्रीमद्भागवत महापुराण, श्रीमद्भगवद्गीतामा निहित दार्शनिक चिन्तन, राधाकृष्ण लीलाको महत्त्व, आत्मा, परमात्मा र परलोक, हिन्दूधर्ममा ब्रह्माण्डको वर्णन र नारीको महत्त्व, वैदिक धर्मशास्त्रमा ज्योतिषशास्त्र, हिन्दूधर्म र हिन्दूस्थानको चिनारी जस्ता लेखहरू छन् भने दोस्रो खण्डमा जैन, पारसी, बौद्ध, शिन्तो, सिख, ताओ, कन्फ्युसस, यहुदी, इसाई, इस्लाम, मोहिवाद, यिन याङ, बहाई, विश्ववाद जस्ता धर्मको जानकारी गराइएको छ ।

१६७. अशोकचन्द्र धुँजूका लेखहरू (लेखसङ्ग्रह)

१६७. अशोकचन्द्र धुँजूका लेखहरू (लेखसङ्ग्रह)

अशोकचन्द्र धुँजू भन्ने नामबाट राजनीति, साहित्य, संस्कृति र शिक्षासँग सम्बन्धित लेखहरू विभिन्न पत्रिका र स्मारिकाहरूमा प्रकाशित छन् । तीमध्ये पनि शब्दयात्रा प्रकाशनद्वारा प्रकाशित काभ्रेपलान्चोक जिल्लाको एक मात्र राष्ट्रिय साप्ताहिक पत्रिका ‘नेपालभूमि’ र ‘काभ्रे टाइम्स साप्ताहिक’ पत्रिकाका विभिन्न मितिका अङ्कहरूमा उहाँका लेखहरू प्रकाशित छन् । ती लेखहरूमध्ये ५८ वटा लेखलाई सङ्कलन गरेर सम्पादनका लागि उहाँले ‘शब्दसञ्चार’ रेडियो कार्यक्रमका प्रस्तोता शिव बन्जारालाई सम्पादनका लागि बुझाएपछि यो पुस्तक तयार भएको हो र शिव बन्जारा शब्दयात्रा प्रकाशनका आजीवन सदस्य हुनुभएकाले यो पुस्तक शब्दयात्रा प्रकाशनको नाउँबाट प्रकाशित भएको हो । २०६९ सालभन्दा पछिका लेखहरूमध्ये सामयिक दृष्टिले महत्त्वपूर्ण देखिएका लेखहरूलाई समेटिएको हुनाले यो पुस्तक ऐतिहासिक अध्येताहरूका लागि राम्रो पाठ्यसामग्री हुन सक्छ ।

१६६. श्वेताम्बरी (कवितासङ्ग्रह)

१६६. श्वेताम्बरी (कवितासङ्ग्रह)

कवि पदम दाहालका सतसट्ठीवटा गद्यकविताको सङ्कलन ‘श्वेताम्बरी’ वर्तमान समयको प्रतिनिधित्व गरेका कविताहरू रहेको समकालीन नेपालको चित्र हो । छिमेकी राष्ट्रबाट भइरहेको सीमा अतिक्रमण, त्यसैका कारणले आहत बनेको प्रत्येक नेपालीको स्वाभिमान, राष्ट्रियता र देशभक्तिको भावना, विश्वलाई नै आतङ्कित बनाइरहेको कोरोना भाइरस जस्ता जल्दाबल्दा विषयहरूले यस सङ्ग्रहमा महत्त्वपूर्ण स्थान पाएका छन् । कविताहरू गद्यमा लेखिए पनि पद्यकवितामा जस्तै अन्त्यानुप्रासको यथासम्भव विन्यास तथा विभिन्न बिम्ब र प्रतीकको प्रयोग गरिएका यस सङ्ग्रहका कविताहरूमा आफूले भोगेको परिवेश, पाएको अनुभव, देखेसुनेको घटना र आत्मसात गरेको विषयलाई सुललित भाषा र शब्दमा प्रकट गरिएको छ । त्यसैले यो सङ्ग्रह शक्तिशाली बनेको छ ।

१६५. जनताका साथी (शशिधर तिमिल्सिना स्मृतिग्रन्थ)

१६५. जनताका साथी (शशिधर तिमिल्सिना स्मृतिग्रन्थ)

काभ्रेपलान्चोक जिल्लाका अग्रज समाजसेवी, पञ्चायतकालीन जनपक्षीय राजनीतिकर्मी, वनजङ्गल तथा वातावरण संरक्षणका अभियन्ता, विद्यालयका संस्थापक, आधुनिक कृषिप्रणालीका उन्नायक एवम् दिगो विकासका लागि आवश्यक रहेका हरेक प्रकारका कर्महरू गर्नमा निरन्तर सक्रिय कार्यकर्ता, सङ्घर्षशील व्यक्तित्व भएका, शिक्षाप्रति सचेत, नवीनतम प्रणालीका जानकार, ग्रामीण उत्पादनको बजारीकरणका लागि उत्प्रेरक शशिधर तिमिल्सिनाका विषयमा ग्रन्थसम्पादक तथा शब्दयात्रा प्रकाशनका संस्थापक अध्यक्ष हरि मञ्जुश्रीले सम्पादन गर्नुभएको ‘जनताका साथी’ नामक शशिधर तिमिल्सिना स्मृतिग्रन्थले ग्रन्थनायकको विशिष्टता देखाएर अभिलेख राख्न सहयोग गरेको छ ।

१६४. विकसित नेपाल सम्पन्न नेपाली

१६४. विकसित नेपाल सम्पन्न नेपाली

शिक्षासेवी कृष्णप्रसाद भट्टराईले शिक्षणकर्मबाट औपचारिक रूपबाट निवृत्त भइसकेपछि पनि आफ्नो राष्ट्रिय कर्तव्यको पालना गरिरहनुभएको छ । उहाँको मस्तिष्कले उहाँलाई निवृत्त जीवन बिताउन अनुमति नदिएको हुनाले उहाँ आफूभित्रको सिर्जनशीलता र बौद्धिकताको अधिकतम सदुपयोग गर्दै आफ्ना गहन चिन्तन र विचारहरूलाई अक्षरमा रूपान्तरण गर्न थाल्नुभएको छ । ‘विकसित नेपाल सम्पन्न नेपाली’ नामक प्रस्तुत पुस्तक त्यसैको प्रतिफल हो । यस पुस्तकलाई यसका लेखकले ‘नागरिक सशक्तीकरण कोषको योजना’ भन्नुभएको छ । यसमा हरेक नेपाली कसरी अर्थसम्पन्न बन्न सक्छन् र नेपाल कसरी विकसित हुन्छ भन्ने उपाय उहाँले प्रस्तुत गर्नुभएको छ । राजनीतिक दलहरूले यसलाई मार्गदर्शक सिद्धान्त मानेर कार्यान्वयन गरिदिए हाम्रो राष्ट्र विश्वको नमुना राष्ट्र बन्ने थियो र अन्य राष्ट्रले पनि यसको अनुसरण गर्ने थिए भन्ने उहाँको अपेक्षा छ ।

१६३. भरत (महाकाव्य)

१६३. भरत (महाकाव्य)

नेपाली वाङ्मयभित्र पर्ने भाषा–साहित्य, आमसञ्चार–पत्रकारिता, शिक्षा–शिक्षण, धर्म–संस्कृति र गीत–सङ्गीत विधासँग कुनै न कुनै रूपमा सम्बन्धित व्यक्तिले भरत जङ्गम भन्ने नाउँ सुनेकै हुन्छ । मनिराज जोशीचाहिँ केन्द्रीय राजधानीमा नबसीकन राजधानीमा बसेका वाङ्मयसेवीलाई प्रतिभा र क्षमताले उछिन्न सक्ने अक्षरकर्मीहरूमा पर्नुहुन्छ । ‘भरत’ नामक यो महाकाव्य एकजना वाङ्मयसेवी भरत जङ्गमको जीवनवृत्तलाई लिएर अर्का वाङ्मयसेवी मनिराज जोशीले छन्दोबद्ध रूपमा प्रस्तुत गरेको कीर्तिगाथा हो । आआफ्ना क्षेत्रमा स्वनामधन्य बनेका कीर्तिशाली व्यक्तित्वको सम्मिलन बनेको यस महाकाव्यको प्रकाशन गर्ने सौभाग्यले शब्दयात्रा प्रकाशनलाई पनि उत्तिकै हाराहारीमा उठाउने प्रयास गरेको छ ।

१६२. ठुमरीकी रानी (लेखसङ्ग्रह)

१६२. ठुमरीकी रानी (लेखसङ्ग्रह)

द्रोणप्रसाद श्रेष्ठको लेखकीय अभिव्यक्ति, शैली, शब्दविन्यास, वाक्यविन्यास र संवेदनशीलता हृदयस्पर्शी, सरल र मिठासपूर्ण लाग्छ । नेपाली वाङ्मयलाई सातवटा पुस्तक उपहार दिएर उहाँले आफू पनि आफ्ना बुबा चण्डिप्रसाद श्रेष्ठको साहित्यिक प्रतिभाको उत्तराधिकारी बनेको प्रमाण दिनुभएको छ । जम्मा १३ वटा निबन्धहरूको सङ्ग्रहका रूपमा प्रस्तुत गरिएको कृति ‘ठुमरीकी रानी’ द्रोणप्रसाद श्रेष्ठको अत्यासलाग्दो अध्ययन, आश्चर्यलाग्दो विश्लेषण र ईखलाग्दो लेखनको उदाहरण हो । यस कृतिका कारण उहाँका नेपाली पाठक उहाँप्रति कृतकृत्य बन्नेछन् ।